Thời khắc giao thừa là thời điểm gia chủ cần đặc biệt giữ gìn lời nói, hành động và không gian thờ tự để khởi đầu năm mới được hanh thông, thuận lợi.
Trong văn hóa Việt, đêm Giao thừa không đơn thuần là khoảnh khắc chuyển giao năm cũ – năm mới theo lịch thời gian. Đây còn được xem là thời điểm “giao thời”, khi trường khí cũ dần khép lại và khí mới bắt đầu hình thành. Chính vì ý nghĩa đặc biệt này, ông bà xưa luôn nhắc nhở con cháu giữ cho đêm Giao thừa diễn ra êm đẹp, hạn chế những hành động gây xáo trộn cả về không gian sống lẫn tâm trạng con người. Một khởi đầu hài hòa được tin rằng sẽ mở ra dòng chảy thuận lợi cho cả năm phía trước.
4 việc gia chủ cần tránh vào thời khắc giao thừa Tết Bính Ngọ 2026
Hạn chế xáo trộn không gian thờ tự
Ban thờ được xem là nơi tiếp nhận và neo giữ khí đầu năm, vì vậy trong thời khắc Giao thừa cần được giữ ở trạng thái an vị. Những việc như di chuyển bát hương, thay tro hay thay đổi vị trí đồ thờ ngay trong đêm đều không cần thiết. Nếu có lau dọn, gia chủ nên thực hiện trước đó một cách nhẹ nhàng, trang nghiêm. Khi khoảnh khắc Giao thừa đến, không gian thờ tự nên được giữ yên ổn để biểu trưng cho sự vững vàng, ổn định và thuận hòa.
Giữ lời khấn ngắn gọn, không cầu xin quá nhiều cùng lúc
Khi lên hương đêm Giao thừa, không cần cầu xin quá nhiều điều cùng một lúc. Theo truyền thống, lễ Giao thừa chủ yếu mang ý nghĩa trình diện đất trời, tiễn năm cũ và đón năm mới, thiên về sự trang nghiêm và tĩnh tâm hơn là cầu tài cầu lộc dồn dập. Một lời khấn ngắn gọn, rõ ràng, xuất phát từ lòng thành kính đã đủ trọn vẹn ý nghĩa. Sự chân thành chính là điều quan trọng nhất trong nghi lễ này.
Tránh tranh cãi, giữ hòa khí trong gia đình
Điều đầu tiên cần lưu tâm trong đêm Giao thừa là không nên tranh cãi, to tiếng hay tạo ra căng thẳng trong gia đình. Dù chỉ là chuyện nhỏ, việc bắt đầu năm mới bằng cảm xúc tiêu cực có thể để lại dư âm không tốt về mặt tinh thần. Theo quan niệm phong thủy, tâm con người là gốc dẫn khí – tâm an thì khí thuận, tâm rối thì khí dễ tán. Bởi vậy, giữ được sự hòa nhã, bao dung và vui vẻ trong giờ phút thiêng liêng này chính là cách nuôi dưỡng nguồn năng lượng tích cực cho năm mới.
Không nên quá nặng nề chuyện kiêng kỵ
Cuối cùng, cũng không nên đặt nặng quá mức các điều phải kiêng. Đêm Giao thừa trước hết là thời khắc sum vầy, ấm áp của gia đình. Chỉ cần nhà cửa gọn gàng, không gian sạch sẽ, tâm thế an hòa và cách hành xử chừng mực, gia chủ đã tạo được nền tảng tốt cho một năm mới nhẹ nhàng, hanh thông. Sự bình an trong lòng mới là điều quý giá nhất để khởi đầu một chu kỳ mới.
3 việc nên làm vào lúc giao thừa
Chọn giờ đep để lên hương
lễ cúng Giao thừa thường được tiến hành vào giờ Tý – khoảng thời gian từ 23h đêm 30 Tết (hoặc 29 Tết nếu tháng Chạp thiếu) đến 1h sáng mùng 1. Đây được xem là khoảnh khắc chuyển giao giữa hai năm, khi vị quan hành khiển mới chính thức nhận sắc lệnh từ Ngọc Hoàng để thay thế vị thần của năm cũ. Bởi vậy, nghi thức cúng vào giờ này không chỉ mang tính tiễn đưa năm đã qua mà còn là nghi lễ trang trọng để nghênh đón vị thần cai quản năm mới.
Trong khung giờ ấy, thời điểm được coi là cát lành nhất là từ 23h30 đến 0h30, đặc biệt là đúng 0h – giây phút giao thời thiêng liêng nhất. Theo quan niệm dân gian, đây là lúc âm dương giao hòa, khí trời đất vận động mạnh mẽ và tinh khiết nhất. Thực hiện nghi lễ vào thời khắc này được tin rằng sẽ giúp gia chủ gửi gắm trọn vẹn những mong cầu về phúc lộc, sức khỏe và sự an yên cho cả năm phía trước.
Trước khi bước vào nghi thức, các gia đình thường tất bật dọn dẹp nhà cửa, lau chùi bàn thờ, chuẩn bị hương hoa, lễ vật chỉn chu. Hương trầm được thắp lên để tạo nên không khí thanh tịnh, linh thiêng và ấm áp trong giờ phút đầu năm. Những công việc chuẩn bị ấy vừa mang ý nghĩa kính lễ, vừa thể hiện sự chăm chút, mở đầu năm mới bằng sự gọn gàng, trang nghiêm.
Nếu vì điều kiện riêng mà không thể cúng đúng giờ Tý, gia đình có thể linh hoạt làm lễ sớm hơn, khoảng từ 22h30 đến 23h đêm 30. Tuy nhiên, việc thực hiện quá xa thời khắc giao thời có thể khiến nghi lễ giảm phần ý nghĩa biểu trưng. Dù lựa chọn thời điểm nào, yếu tố quan trọng nhất vẫn là sự thành kính, hiểu đúng giá trị văn hóa và giữ thái độ trang nghiêm khi thực hiện.
Để tiền trong túi hoặc trong ví
Vào thời khắc Giao thừa, nhiều người Việt có thói quen để sẵn một khoản tiền trong túi áo hoặc ví như biểu tượng của tài lộc đủ đầy trong năm mới. Theo quan niệm dân gian, đầu năm nếu để ví trống không thì dễ mang ý nghĩa hao hụt tiền bạc, tài chính khó tụ. Vì vậy, không ít người chọn một tờ tiền mới, số seri đẹp hoặc mang ý nghĩa may mắn để giữ bên mình suốt năm, xem như “lộc đầu năm” và cũng là lời nhắc nhở về sự sung túc, hanh thông.
Khai bút
Khai bút là tục lệ cầm bút viết những dòng chữ đầu tiên của năm mới. Từ xưa, những người theo nghiệp đèn sách như thầy đồ, nho sinh hay quan lại đều coi việc khai bút là một nghi thức quan trọng, mở đầu cho con đường học vấn và sự nghiệp.
Các thầy đồ thường chọn ngày lành, giờ tốt, thắp hương trước bàn thờ tổ tiên rồi mới trịnh trọng mài mực, trải giấy hoa tiên và viết những dòng chữ đầu xuân. Với các nho sinh, khai bút còn là cách gửi gắm mong cầu học hành tấn tới, thi cử đỗ đạt, công danh rộng mở sau bao ngày miệt mài kinh sử.
Ngày nay, dù xã hội đã đổi thay, tục khai bút đầu năm vẫn được gìn giữ như một nét đẹp văn hóa. Đó không chỉ là hành động viết vài dòng chữ lấy may, mà còn là biểu tượng cho sự khởi đầu hanh thông, cho ước nguyện học tập và công việc thuận buồm xuôi gió trong suốt cả năm.
* Thông tin trong bài mang tính chất tham khảo, chiêm nghiệm!
