Nếu có cơ hội đặt chân đến Bắc Ninh, đừng quên ghé qua làng nghề bánh cuốn Mão Điền ở Thuận Thành để thưởng thức hương vị độc đáo của món bánh đặc sản Bắc Ninh trứ danh.
Ở nước ta hiện có vô số loại bánh cuốn đã trở thành món ăn biểu tượng của từng địa phương như bánh cuốn Thanh Hóa, bánh cuốn Cao Bằng, bánh cuốn Thanh Trì (Hà Nội)... Hầu như tất cả các loại bánh cuốn đều được tráng bằng bột gạo và cho ra vỏ bánh màu trắng của các loại gạo ngon, riêng chỉ một loại bánh cuốn lại luôn có màu nâu vàng là bánh cuốn Mão Điền ở Bắc Ninh.
Bánh cuốn Mão Điền có màu vàng khác lạ
Bánh cuốn Mão Điền từ lâu đã có thương hiệu rất riêng, trở thành món đặc sản nức tiếng nhất nhì vùng đất Kinh Bắc. Loại bánh màu vàng này được tạo ra nhờ công thức bí truyền của người làm nghề. Không ai nhớ được bánh cuốn này có từ bao giờ. Họ chỉ biết loại bánh này có từ rất lâu và món quà quê không thể thiếu của người dân nơi đây. Theo hình thức cha truyền con nối, nghề làm bánh cuốn được gìn giữ cho đến ngày nay.
Nghề làm bánh cuốn ở Mão Điền đã có từ rất lâu và đã trở thành niềm tự hào của người dân nơi đây. Để tạo nên những chiếc bánh cuốn trứ danh, người dân Thuận Thành luôn cẩn thận trong từng công đoạn. Từ việc chọn loại gạo tẻ đạt chuẩn, ngâm nước đủ độ, đến xay mịn gạo đảm bảo độ dẻo và mềm cho bánh. Công đoạn tráng bánh và phủ nhân cũng đòi hỏi sự khéo léo và tỉ mỉ của người thợ.
Thành phẩm đẹp mắt lại thơm ngon
Trước đây, bánh cuốn Mão Điền được tráng bằng tay và người thợ phải làm nhiều công đoạn như xây lò, đóng than, đan giàng, đóng khuôn, xay bột bằng cối đá và tráng bánh. Ngày nay, nhiều hộ trong xã đã chuyển từ tráng bánh bằng tay sang tráng bằng máy để tăng năng suất và giảm được chi phí nhân công.
Người làm bánh sẽ chọn gạo ngon, hạt dài, có màu trắng đục, lúc xay bột sẽ mịn và trắng, không bị vón cục. Khi tráng bánh thì việc giữ cho lửa than cháy đều trong suốt quá trình tráng dù bằng tay hay bằng máy cũng là yếu tố quyết định đến sự thành bại của cả mẻ bánh.
Từng công đoạn chế biến cầu kỳ tỉ mỉ
Thứ gia vị quan trọng bậc nhất tạo nên hương vị của bánh cuốn Mão Điền là hành. Khác với hành phi trong một số loại bánh cuốn ở nơi khác, hành phi dùng trong bánh cuốn Mão Điền phải chọn những củ nhỏ rồi xay nhuyễn, sau đó quết đều lên toàn bộ mặt bánh để tạo nên hương vị, màu sắc riêng của bánh cuốn cổ truyền Mão Điền.
Bên cạnh loại bánh cuốn cổ truyền đã làm nên thương hiệu cho vùng đất này, người dân Mão Điền hiện nay cũng làm thêm loại bánh bánh cuốn nhân mộc nhĩ có vỏ bánh màu trắng để đáp ứng nhu cầu thị trường.
Cách thưởng thức bánh cuốn Mão Điền cũng rất đặc biệt. Bánh được ăn kèm với giò hoặc chả truyền thống, ăn lúc còn nóng để cảm nhận trọn vẹn độ mềm dẻo, hương thơm của hành vị chua chua, ngọt ngọt của nước chấm.
Cả 2 loại bánh cuốn Mão Điền được bán nhiều ở chợ quê Bắc Ninh
Dù đời sống hiện đại nhộn nhịp nhưng làng nghề bánh cuốn vẫn giữ được nét đẹp giản dị và bình yên vốn có. Chỉ cần đến đầu làng, bạn sẽ ngửi thấy mùi thơm của bánh lan tỏa khắp các ngõ nhỏ, mang lại không khí đầm ấm, sung túc.
Khách ghé thăm làng nghề thường ngồi tại các quán chợ cóc, thưởng thức từng miếng bánh dẻo, béo ngậy. Hương vị đồng quê đó luôn làm người ta nhớ mãi không quên. Vào những dịp lễ, Tết hay mùa du lịch, không khí trong làng nghề lại trở nên nhộn nhịp và sôi động. Du khách không chỉ đến để thưởng thức món bánh cuốn nức tiếng gần xa mà còn để được nghe câu chuyện gìn giữ làng nghề truyền thống.
