Giống đào đặc sản này quả chỉ bé bằng chén nước chè, vỏ phủ lớp lông tơ mềm mịn nhưng khi cắn vào lại giòn thơm, chua ngọt đầy cuốn hút. Đến mùa, chúng được bán với giá khoảng 70.000 đồng/kg.
Trong danh sách 20 trái cây tốt nhất cho sức khỏe do một trang web ẩm thực nổi tiếng của Anh bình chọn, quả đào xếp ở vị trí thứ 4. Đây là quả đặc sản được trồng phổ biến ở các tỉnh miền núi phía Bắc, được ưa chuộng trên thị trường mỗi khi đến mùa. Nổi bật phải kể tới trái đào rọ ở Sa Pa, Lào Cai.
Sở dĩ có tên gọi đào rọ bởi người dân địa phương nơi đây thường hái đào, đựng trong những chiếc rọ tre nhỏ rồi mang xuống chợ bán. Những trái đào xinh xắn nằm gọn trong rọ như gom cả hương sắc núi rừng Tây Bắc. Đào rọ chỉ nhỏ bằng chén nước chè, tròn trịa, vỏ phủ một lớp lông tơ mềm mịn như nhung. Chính lớp lông mỏng ấy khiến nhiều người còn gọi đây là "đào lông Sa Pa" hay đào núi.
Đào rọ ở Sa Pa rất đa dạng về giống. Có thể kể đến đào H’Mông, đào Vàng, đào Vân Nam… nhưng dù tên gọi khác nhau, khi bày bán ở chợ hay ven đường lên đèo, tất cả đều được du khách quen gọi chung là đào rọ. Một trong những giống nổi tiếng là đào Bích Nhị, chia thành hai loại: hột dính và hột rời, tùy theo phần hột có bám chặt vào cùi thịt hay không. Cả hai loại đều có cùi trắng hoặc vàng, mỗi loại mang một hương vị riêng biệt.
Những trái đào có cùi trắng thường ngọt thanh, ít chua, khi ăn tạo cảm giác dịu nhẹ, tinh tế. Ngược lại, đào cùi vàng có vị chua rôn rốt, xen lẫn vị ngọt và chút chát nhẹ nơi đầu lưỡi. Chính sự hòa quyện giữa chua – ngọt – giòn – thơm ấy đã làm nên nét đặc trưng không thể lẫn của đào rọ Sa Pa.
Mùa đào Sa Pa thường bắt đầu từ tháng 5, rộ nhất vào tháng 6 và có thể kéo dài sang tháng 7. Khi vào vụ, những vườn đào trên sườn đồi trĩu quả, sắc hồng phớt ẩn hiện giữa màu xanh lá biếc tạo nên khung cảnh vừa nên thơ vừa bình dị. Đây cũng là thời điểm nhiều du khách tìm đến các bản làng như Sâu Chua hay dọc cung đường lên đèo Ô Quy Hồ để tận mắt ngắm nhìn, tự tay hái những trái đào chín mọng và thưởng thức ngay tại vườn.
Không chỉ ăn tươi, đào rọ còn được người dân chế biến thành nhiều món hấp dẫn. Giống như mận hậu, đào có thể dùng để ngâm đường làm siro giải khát hoặc ngâm rượu. Những trái đào chín vừa tới, thơm và giòn khi ngâm rượu sẽ cho ra thứ rượu có hương vị dịu nhẹ, phảng phất mùi thơm núi rừng. Theo thời gian, màu rượu chuyển sang ánh hồng đẹp mắt, vị ngọt thanh xen lẫn chút chua nhẹ, rất được ưa chuộng.
Vào mùa, thương lái khắp nơi kéo đến Lào Cai để thu mua đào rọ rồi vận chuyển về thành phố. Theo khảo sát, giá đào rọ thường dao động từ khoảng 50.000 – 70.000 đồng/kg tùy thời điểm và chất lượng quả.
Đào rọ được trồng thương phẩm nhiều trên dọc tuyến quốc lộ 4D, cũng chính là đường lên đèo Ô Quý Hồ Sapa từ chỗ chợ Sapa, cứ đi thẳng đường điện biên phủ lên Đèo Ô Quy Hồ. Một cây đào có thể cho thu hoạch nhiều năm, mang về nguồn thu nhập cho người dân địa phương.
