Năm 2022, Hội LHPN huyện Gia Lâm thực hiện điểm mô hình Danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử kiểu mẫu với không gian thực hiện chính là khu di tích thờ Hoàng Thái Hậu Ỷ Lan tại xã Dương Xá. Chúng tôi xác định thực hiện thành công mô hình sẽ góp phần khẳng định vai trò của phụ nữ trong xây dựng Thủ đô Hà Nội văn minh, thanh lịch, khơi dậy niềm tự hào, tình yêu Hà Nội và khát vọng cống hiến của cán bộ, hội viên, phụ nữ và các tầng lớp nhân dân trên địa bàn.
Gia Lâm hiện có trên 320 di tích lịch sử văn hóa, cách mạng kháng chiến và chúng tôi cũng rất tự hào quê hương Dương Xá cũng có di tích đền thờ Hoàng Thái Hậu Ỷ Lan được xếp hạng di tích lịch sử văn hoá cấp Quốc gia năm 1996. Nơi đây hiện đang lưu giữ 2 bảo vật quốc gia cổ và quý hiếm mang ý nghĩa và giá trị lịch sử sâu sắc là tượng đôi sư tử điêu khắc bằng đá và khám thờ sơn son thiếp vàng có niên đại từ thời nhà Mạc.
Bên cạnh các hoạt động đã được Hội tổ chức tại khu di tích thờ Hoàng Thái Hậu Ỷ Lan như triển lãm ảnh “Hoa đất Việt”, Lễ hội Áo dài - Sắc xuân xuống phố năm 2023, chương trình đồng diễn dân vũ, diễu hành tôn vinh nét đẹp áo dài năm 2024; trồng cây, trồng hoa, vẽ tranh bích họa hệ thống tường bao quanh khu di tích, Hội còn tích cực xây dựng các sản phẩm truyền thông tận dụng ưu thế của mạng xã hội đễ hỗ trợ cho quá trình thực hiện mô hình đạt hiệu quả tốt như Chương trình giới thiệu về Khu di tích thờ Hoàng Thái Hậu Ỷ Lan được phát trong chuyên mục “Gia Lâm - Hành trình Di sản” do Hội LHPN huyện thực hiện trên các nền tảng mạng xã hội.
Cán bộ hội viên phụ nữ huyện Gia lâm làm hướng dẫn viên tại Khu di tích đền thờ Nguyên phi Ỷ Lan
Để làm sạch, đẹp cảnh quang khu di tích, Hội LHPN huyện thường xuyên chỉ đạo Hội LHPN xã Dương Xá tổ chức các buổi lao động, tổng vệ sinh, làm cỏ theo lịch phân công đến từng chi hội trong xã, mỗi tháng 2 lần các chi hội sẽ thay nhau thực hiện hoạt động tổng vệ sinh, chỉnh trang khuôn viên khu di tích. Hội LHPN xã cũng đã thực hiện đặt các thùng phân loại rác: rác hữu cơ, rác vô cơ nhằm giảm thiểu lượng rác thải ra môi trường, tạo thêm nguồn kinh phí để mua cây xanh trang trí, tái chế các vỏ chai nhựa thành các giỏ hoa trang trí trên chính những thùng phân loại rác. Ngoài ra, Hội còn thực hiện việc in, treo biển quy tắc ứng xử nơi công cộng ở phía trước cổng vào và trong khuôn viên khu di tích để du khách tới tham quan có thể cập nhật rõ ràng, thuận tiện nhất những nội dung ứng xử đẹp trước khi bước chân đến nơi đây, góp phần hình thành những chuẩn mực văn hoá, nét đẹp trong ứng xử nơi công cộng.
Đặc biệt, hiện nay, tại Khu di tích thờ Hoàng Thái Hậu Ỷ Lan cũng như một số khu di tích, điểm du lịch nổi tiếng trên địa bàn như di tích Quốc gia đặc biệt Đền Phù Đổng, điểm du lịch làng gốm Bát Tràng, Hội LHPN huyện cũng đã xây dựng được đội ngũ hướng dẫn viên du lịch tại điểm là cán bộ, hội viên phụ nữ của chính địa phương nơi có khu di tích, danh lam thắng cảnh. Các chị sẽ thay nhau thực hiện nhiệm vụ hướng dẫn viên cho các đoàn khách khi đến tham quan, chiêm bái khu di tích. Việc xây dựng đội ngũ hướng dẫn viên tại điểm là cán bộ, hội viên phụ nữ trên địa bàn để chính các chị em được nói về truyền thống quê hương mình, đó vừa là trách nhiệm của một cán bộ, hội viên của tổ chức Hội, đồng thời cũng là niềm tự hào của chị em, vì vậy hiệu quả hoạt động của đội ngũ hướng dẫn viên này hiện nay được đánh giá là rất tốt.
Hội LHPN huyện Gia Lâm tổ chức Lễ hội áo dài Hương sắc tháng Ba tại khu di tích Quốc gia đặc biệt Đền Phù Đổng năm 2024
Từ năm 2023 đến nay, nhờ làm tốt công tác giới thiệu, quảng bá, nhất là khi Dương Xá được UBND thành phố công nhận là Điểm du lịch của Thủ đô Hà Nội, Khu di tích thờ Hoàng Thái Hậu Ỷ Lan hằng năm đón tiếp hàng nghìn đoàn khách với trên 20.000 nghìn lượt khách tới tham quan, chiêm bái, đặc biệt là các chuyến tham quan về nguồn, học tập truyền thống, tìm hiểu các di tích lịch sử của các cháu học sinh các trường trên địa bàn thành phố Hà Nội. Điều này cho thấy, việc triển khai thành công mô hình “Danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử kiểu mẫu tại khu di tích đền thờ Nguyên Phi Ỷ Lan xã Dương Xá” đóng vai trò quan trọng trong quá trình gìn giữ, phát huy các giá trị di tích, di sản văn hóa, góp phần phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội của địa phương, khơi dậy sức sáng tạo, tinh thần, trách nhiệm tham gia xây dựng Thủ đô “văn hiến, văn minh, hiện đại” của các tầng lớp phụ nữ.
Qua quá trình triển khai thực hiện điểm mô hình, chúng tôi rút ra một số kinh nghiệm, phương thức để việc xây dựng và thực hiện mô hình đạt hiệu quả thiết thực, cụ thể như sau:
- Bước đầu tiên trong quá trình triển khai thực hiện mô hình là phải căn cứ vào Kế hoạch tổng thể thực hiện mô hình trong giai đoạn để xây dựng được Kế hoạch chi tiết hằng năm, nêu rõ các hoạt động cụ thể sẽ thực hiện trong năm tại khu di tích, kế hoạch cần phải xác định rõ lộ trình thực hiện, cách thức thực hiện. Khi xây dựng Kế hoạch chi tiết cũng cần bám sát Chương trình công tác Hội và phong trào phụ nữ của năm để lựa chọn những hoạt động phù hợp tổ chức tại khu di tích (ví dụ như các hoạt động tôn vinh nét đẹp áo dài, các chương trình triển lãm tranh, ảnh nghệ thuật…; thời điểm tổ chức các hoạt động cũng phải phù hợp, nên lựa chọn tổ chức các hoạt động nhân dịp lễ hội hoặc các sự kiện chính trị, trọng đại của địa phương...).
Phụ nữ Gia Lâm tự hào tham gia thực hiện “ứng xử đẹp” tại các danh lam, di tích lịch sử
- Sau khi đã xây dựng Kế hoạch chi tiết, phải chú trọng khâu triển khai thực hiện Kế hoạch tới các tổ chức, cá nhân liên quan, phân công nhiệm vụ rõ ràng, rõ trách nhiệm và tiến độ thời gian. Quá trình tổ chức thực hiện cũng cần quan tâm đánh giá, rút kinh nghiệm, điều chỉnh, bổ sung những hoạt động mới, phù hợp, nhân rộng những cách làm hay, sáng tạo, hiệu quả tốt; chú ý phát hiện, biểu dương các tập thể, cá nhân tiêu biểu trong tổ chức thực hiện.
Hiện nay, tại nhiều khu di tích có tình trạng nhiều du khách chưa thực hiện đúng các quy tắc ứng xử. Hiện tượng xả rác bừa bãi, mặc trang phục chưa phù hợp, nói năng chưa chuẩn mực, cúng lễ linh đình vẫn còn tồn tại. Tại Khu di tích thờ Hoàng Thái Hậu Ỷ Lan, xã Dương Xá, từ khi có mô hình, chúng tôi nhận thấy người dân địa phương và du khách khi tới tham quan, chiêm bái đều đã nâng cao ý thức, trách nhiệm giữ gìn cảnh quan, tác phong, lời ăn tiếng nói thanh lịch, dịu dàng, dễ nghe. Đây chính là hiệu quả bền vững mà mô hình mang lại, qua đó chúng tôi hy vọng lan tỏa nếp sống thanh lịch, văn minh không chỉ tại Khu di tích xã Dương Xá mà còn được thực hiện tại nhiều khu di tích, danh lam thắng cảnh khác của Thủ đô, góp phần xây dựng Thủ đô văn hiến, văn minh, hòa bình, sáng tạo.